Tekst chiński
将欲翕之，必固张之；将欲弱之，必固强之；将欲废之，必固兴之；将欲夺之，必固与之。
是谓微明。
柔胜刚，弱胜强。
鱼不可脱于渊，
国有利器，不可示人。
Tłumaczenie
Kiedy stworzenie ma zamiar się skurczyć, (widać) z pewnością, że w początku miało się rozszerzać.
Ma zamiar osłabnąć, (widać) z pewnością, że w początku miało siłę.
Ma zamiar zaniknąć, (widać) z pewnością, że w początku miało blask.
Ma zamiar zostać pozbawione wszystkiego, (widać) z pewnością, że w początku zostało obdarzone.
To nazywa się (doktryną) jednocześnie ukrytą i jasną.
To, co miękkie, pokonuje to, co twardo; to, co słabe, pokonuje to, co silne.
Ryba nie powinna opuszczać głębin; ostra broń królestwa nie powinna być pokazywana ludziom.
Notatki
Wyraz 翕 (wulg. wciągać) oznacza tutaj « skurczyć się, ściągać »; 张 oznacza « rozwijać się, powiększać ».
Wyraz 固 (wulg. solidny) oznacza tutaj « od początku ». — Patrz moje tłumaczenie 孟子 , I, 90, 2; II, 84, 6.
Jeśli widzisz stworzenie bardzo rozwinięte od urodzenia, rozpoznajesz po tym znaku, że zmniejszy się. Jeśli widzisz, jak pokazuje swoją siłę, rozpoznajesz, że osłabnie. Jeśli widzisz je od urodzenia w kwiecie, rozpoznajesz, że zaniknie, itd.
Choć te zasady są oczywiste (dla mędrca), w rzeczywistości są abstrakcyjne i jakby ukryte (dla zwykłego człowieka, który nie jest w stanie wyciągnąć takich wniosków z widoku rzeczy lub stworzeń).
Jeśli najkwitniejsze rzeczy zanikają, itd. jest oczywiste, że miękkie rzeczy mogą pokonać twardość (por. rozdział LXXVIII), a słabe rzeczy mogą pokonać siłę. Twardość i siła to droga prowadząca do niebezpieczeństwa i śmierci; miękkość i słabość to droga pokoju i zbawienia. Czy ten, kto rządzi królestwem, mógłby pochwalić się swoją potęgą i siłą? Jeśli ryba może ukryć się na dnie wody, zachowa życie. Nie powinna wykonywać gwałtownych ruchów i wyrzucać się na ląd; bo trafiłaby w ręce człowieka i szybko by zginęła. Ale gdy ryba (jaką złowił rybak) opuszcza element twardy (ziemię) i posiada element miękki (wodę), nikt nie może się jej opanować. Podobnie, jeśli królestwo może zachować słabość (to znaczy być słabym, mimo że jest silne), pozostanie stale w pokoju. Nie powinno pochwalić się swoją potęgą i siłą (według 王弼 , wyrażenie « broń królestwa » oznacza potęgę, władzę), ani nie powinno ją pokazywać całemu imperium. W przeciwnym razie jego potęga wyczerpie się, jego siła osłabnie, i nie będzie mógł utrzymać swoich ziem.
Zazwyczaj wyrazy 可 以 oznaczają « może », i pokazują, że następujący po nich czasownik jest czynny; ale tutaj należy traktować wyraz 以 (wulg. używać) jako synonim wyrazu 将 (capere) w stylu nowoczesnym, kiedy oznacza akuzatyw, i konstruować zdanie, jak gdyby było: 不 可 将 国 之 利 器 示 人 « Nie należy (dosłownie) biorąc ostrą broń królestwa (je) pokazywać ludziom », czyli nie należy pokazywać ludziom ostrą broń królestwa.
Komentator 李士谦 przyjął tę konstrukcję: 国之利器不可以示人 ; 以示人 , jak gdyby było 将示人 (si capiens illud, ostendas hominibus, id est, si illud ostendas hominibus), jeśli ją pokażesz ludziom, to, itd. Ta konstrukcja występuje również u 王弼 i wielu innych komentarzy.
