บทที่ 66 ของเล่าซี่

ข้อความจีน

jiānghǎisuǒnéngwéibǎiwángshànxiàzhīnéngwéibǎiwáng
shìshèngrénshàngrényánxiàzhīxiānrénshēnhòuzhī
shìshèngrénchǔshàngérrénzhòngchǔqiánérrénhàishìtiānxiàtuīéryàn
zhēngtiānxiàzhīzhēng

การแปล

ทำไมแม่น้ำและทะเลจึงเป็นกษัตริย์ของน้ำทุกชนิด
เพราะว่าทั้งสองสามารถลดทอนตนเองลงไปอยู่ต่ำกว่าน้ำอื่นๆ
ดังนั้นจึงเป็นกษัตริย์ของน้ำทุกชนิด
ดังนั้นเมื่อพระเจ้าแผ่นดินทรงปรารถนาที่จะอยู่เหนือประชาชน ก็ต้องใช้คำพูดที่จะลดทอนตนเองลงไปอยู่ต่ำกว่าประชาชน
เมื่อพระเจ้าแผ่นดินทรงปรารถนาที่จะอยู่ก่อนประชาชน ก็ต้องใช้กายภาพของพระองค์เองที่จะอยู่หลังประชาชน
ดังนั้นพระเจ้าแผ่นดินจึงอยู่เหนือประชาชนและประชาชนไม่รู้สึกเป็นภาระ
พระเจ้าแผ่นดินอยู่ก่อนประชาชนและประชาชนไม่รู้สึกเป็นอันตราย
ดังนั้นจึงทำให้ประชาชนทั่วแผ่นดินรักและยอมรับพระเจ้าแผ่นดินและไม่เหนื่อย
เพราะพระเจ้าแผ่นดินไม่แย่งชิงอำนาจ ดังนั้นในแผ่นดินจึงไม่มีใครสามารถแย่งชิงอำนาจจากพระองค์ได้

หมายเหตุ

H : ในบทนี้ ลาวจื๊อสอนพระเจ้าแผ่นดินให้ลืมตัวเอง (คำว่า "ไม่มีตัวตน" ในภาษาเยอรมันคือ das Ich)

E : คำว่า wáng "กษัตริย์" หมายถึงผู้ที่ประชาชนทั่วแผ่นดินมาถวายตัวต่อ (คำว่า wǎng) เพื่อยอมรับพระองค์ (นี่เป็นการเล่นคำ) น้ำลำธารทั่วจักรวาลไหลเข้ามาในแม่น้ำและทะเลเหมือนจะยอมรับพระองค์ ดังนั้นแม่น้ำและทะเลจึงเป็นกษัตริย์ของน้ำทุกสายไหล (ดูบทที่ 61)

A : พระเจ้าแผ่นดินต้องลดทอนตนเองเหมือนแม่น้ำและทะเล ลิ่วเกียฟู่ : เมื่อพระเจ้าแผ่นดินเรียกตนเองว่าเด็กกำพร้า คนธรรมดา และไม่มีคุณธรรม แสดงว่าพระองค์ลดทอนตนเองลงไปอยู่ต่ำกว่าประชาชน

โอวเยาเซิง : พระเจ้าแผ่นดินมีความอ่อนน้อมและลดทอนตนเองอย่างสูงสุด ดังนั้นพระองค์จึงอยู่เหนือและก่อนประชาชนโดยไม่ได้ปรารถนาอย่างนั้น (และเหมือนจะไม่รู้ตัว) ผู้อ่านควรไปก่อนความหมาย ไม่ควรดูถูกคำศัพท์ของผู้เขียนอย่างเชื่อถืออย่างไร้สติตามที่เมงจื๊อสอน

E : ประชาชนมีความรู้สึกธรรมชาติที่จะแย่งชิงสิทธิของผู้นำ แต่พระเจ้าแผ่นดินสามารถลดทอนตนเองลงไปอยู่ต่ำกว่าประชาชนและอยู่หลังประชาชนแม้จะอยู่เหนือประชาชน ประชาชนจึงยอมรับพระองค์ด้วยความสุขและไม่รู้สึกเป็นภาระ (ลิ่วเกียฟู่ : ประชาชนรู้สึกว่าพระองค์เบา; ลีซีไช : ประชาชนไม่รู้ตัวว่ามีพระเจ้าแผ่นดิน)

H : 不害 bù hài "ประชาชนไม่ได้รับความเสียหาย" ลิ่วเกียฟู่ แปลความเดียวกันว่า 以为宗主而利 yǐ wéi zōng zhǔ ér lì "ประชาชนรู้สึกว่าถูกประโยชน์จากการตามและยอมรับพระองค์"

E : แม้พระองค์จะอยู่ก่อนประชาชน ประชาชนก็ยินดีตามพระองค์และไม่มีความคิดที่จะทำร้ายพระองค์ 而无相害之心 ér wú xiāng hài zhī xīn

B แปล tuī ว่า shì "บริการ" และ E ว่า ràng "ยอมรับ" ความหมายเดียวกัน A แปลว่า tuī "ดันออกไป" ประชาชนรักที่จะดันพระองค์ออกไปและเสนอให้เป็นผู้นำของตน

E : ถ้าพระองค์อยู่เหนือประชาชนและเป็นภาระแก่พวกเขา ถ้าพระองค์อยู่ก่อนประชาชนและพวกเขาทำร้ายพระองค์ (H : และพวกเขาเสียหายด้วย) แม้พวกเขาจะยอมรับพระองค์ พวกเขาก็ไม่จะยินดี ถ้าพวกเขายินดี พวกเขาก็จะไม่ลืมเลือน แต่เพราะพระองค์ไม่เป็นภาระแก่พวกเขาและพวกเขาไม่ต้องการทำร้ายพระองค์ (ดู H, E, หมายเหตุ 533) ประชาชนจึงรักที่จะบริการพระองค์ และจนถึงวันสุดท้ายของพวกเขา พวกเขาก็ไม่เหนื่อย

E : คำว่า 下之 xià zhī "พระองค์ลดทอนตนเองลงไปอยู่ต่ำกว่าประชาชน" และ 后之 hòu zhī "พระองค์อยู่หลังประชาชน" แสดงความหมายของ 不争 bù zhēng "ไม่แย่งชิง" ดังนั้นประชาชนทั่วแผ่นดินจึงรักที่จะบริการพระองค์และไม่เหนื่อย ดังนั้นจึงเห็นว่าทั่วแผ่นดินไม่มีใครสามารถแย่งชิงอำนาจกับพระองค์ได้