Rozdział 70 z Laozi

Tekst chiński

yánshènzhīshènxíngtiānxiànéngzhīnéngxíngyányǒuzōngshìyǒujūnwéizhīshìzhīzhīzhězhěguìshìshèngrén怀huái

Tłumaczenie

Moje słowa są bardzo łatwe do zrozumienia, bardzo łatwe do praktykowania.
Na świecie nikt nie może ich zrozumieć, nikt nie może ich praktykować.
Moje słowa mają źródło, moje czyny mają zasadę.
Ludzie ich nie rozumieją, dlatego mnie ignorują.
Ci, którzy mnie rozumieją, są bardzo rzadcy. Dlatego jestem tym bardziej ceniony.
Stąd pochodzi, że Święty nosi proste ubrania i ukrywa w swoim sercu drogocenne kamienie.

Uwagi

E : Wszystkie słowa Lao-tse są z pewnością łatwe do zrozumienia, łatwe do praktykowania. Jeśli na świecie nikt nie może ich zrozumieć ani praktykować, to dlatego, że nikt nie ma jasnego pojęcia o Tao i Cnota.

E : Słowa zōng „źródło” (A: dosł. „przodek”), i jūn „zasada” (pot. „książę”), odnoszą się do Tao i Cnoty. Nie ma żadnego słowa Lao-tse, które nie miałoby solidnego fundamentu. W rzeczy samej mają one za źródło i podstawę Tao i Cnotę. Dzięki nim (dzięki Tao i Cnocie) Święty kieruje wszystkimi sprawami państwa, dzięki nim rozróżnia jasno sukcesy i porażki, co jest godne pochwały lub potępienia; dzięki nim rozjaśnia pewne znaki nieszczęścia lub szczęścia, zwycięstwa lub porażki. Tak więc Tao jest źródłem jego słów, Cnota jest zasadą (dosł. „książę, czyli regulator”) jego czynów.

Liu-kie-fou : Nie znają oni Tao, które jest źródłem moich słów, ani Cnoty, która jest zasadą moich czynów.

E : Konieczne jest, aby ludzie poznali Tao i Cnotę; później poznają źródło i naturę moich słów, i może będą w stanie je praktykować. Ale, ponieważ nie znają ani Tao, ani Cnoty, wynika z tego, że, choć moje słowa są bardzo łatwe do zrozumienia, do końca życia nie mogą ich zrozumieć.

E : Ci, którzy rozumieją moje słowa, są bardzo rzadcy. To pokazuje, że moje słowa są podniesione i subtelne; właśnie dlatego są godne szacunku. Nie byłyby godne szacunku, gdyby każdy człowiek mógł je zrozumieć.

Wiele edycji, na przykład A, B, H, zawiera „ci, którzy”, po „mnie”. W ten sposób przysłówek staje się czasownikiem czynnym „naśladować, brać za wzór” (H: ), a trzy słowa 则我者 zé wǒ zhě oznaczają: „ci, którzy mnie naśladują (są cenieni)”.

Dosłownie: Noszę wełniane ubrania i trzymam jadeit lub drogocenne kamienie w moim sercu. E: Lao-tse chce pokazać tym, że ludzie (pospolici) nie mogą go poznać.

B : Wewnątrz posiada podniosłą piękność; ale swoją twarzą i wyglądem wydaje się pospolity i głupi. Jest jak ostryga, która ukrywa perłę pod swoją grubą skorupą; jak niesforny kamień, który kryje drogocenny diament. Stąd pochodzi, że pospólstwo nie może dostrzec jego wewnętrznej piękności ani ukrytych cnot.